มรดกธรรมจำลองย้อนรอยพุทธภูมิ ๗ สัปดาห์ ณ วัดสุทัศน์ฯ
สัตตมหาสถาน หมายถึง สถานที่สำคัญ ๗ แห่งที่พระพุทธเจ้าเสด็จประทับเสวยวิมุตติสุข แห่งละ ๗ วัน รวมเป็นระยะเวลา ๔๙ วันหลังการตรัสรู้ ซึ่งในรัชสมัย พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ ๓) ทรงมีพระราชดำริอันลึกซึ้งให้จำลองสถานที่อันศักดิ์สิทธิ์เหล่านี้มาประดิษฐานไว้ภายในวัด เพื่อเป็นแหล่งเรียนรู้พุทธประวัติสืบไป
การจัดวางสัตตมหาสถานภายในวัดสุทัศนเทพวราราม เป็นการนำพรรณไม้และสถาปัตยกรรมมาแทนค่าสถานที่จริงในอินเดียได้อย่างสมบูรณ์ ดังนี้:
| ลำดับ | สถานที่ | ความหมายและการจำลอง |
|---|---|---|
| ๑ | โพธิบัลลังก์ | สถานที่ตรัสรู้ เสวยวิมุตติสุขสัปดาห์ที่ ๑ ใต้ต้นมหาโพธิ์ |
| ๒ | อนิมิสเจดีย์ | เสด็จยืนเพ่งดูต้นมหาโพธิ์ด้วยความกตัญญูตลอด ๗ วัน |
| ๓ | รัตนจงกรมเจดีย์ | สถานที่เสด็จจงกรมระหว่างต้นมหาโพธิ์และอนิมิสเจดีย์ |
| ๔ | รัตนฆรเจดีย์ | ประทับในเรือนแก้วพิจารณาพระอภิธรรมตลอด ๗ วัน |
| ๕ | อชปาลนิโครธ | ประทับใต้ต้นไทร ทรงตอบปัญหาพราหมณ์ผู้มาเฝ้า |
| ๖ | มุจลินทเจดีย์ | ประทับใต้ต้นจิก พญานาคมาแผ่พังพานปกป้องฝน |
| ๗ | ราชายตนะ | ประทับใต้ต้นเกด สิ้นสุด ๔๙ วันของการเสวยวิมุตติสุข |
วัดสุทัศน์ฯ เป็นหนึ่งในไม่กี่วัดที่จัดสร้างสัตตมหาสถานได้ครบถ้วนที่สุด สะถ้อนถึงพระราชนิยมในรัชกาลที่ ๓ ที่ต้องการให้วัดเป็นสถานศึกษาธรรมกายที่คนทั่วไปเข้าถึงได้ง่ายผ่านรูปธรรมทางศิลปกรรมที่งดงาม